Latinski naziv mu je Aquila heliaca, a poznat je kao orao krstaš ili imperialni orao. Telo mu je visoko od 70-83 cm a raspon krila iznosi 175-205 cm. Tereni koje naseljava orao krstaš su slabo pošumljeni i do 1000 metara nadmorske visine. Hrani se manjim sisarima i pticama, ptice čine oko 15% njegovog plena. Orao krstaš ima smeđu boju, prošaranu sa svetlim oznakama. Na temenu su pera svetlosmeđe boje.
Kako izgleda orao krstaš
Karakteristično je da se odrasle ptice retko odlučuju na seobu u toku zime, dok mlađi orlovi krstaši zimuju na severu Afrike ( Egipat, Tunis ).
Kod nas se orao krstaš može videti na terenima Fruške gore i to ima nekoliko parova, a primećeni su i u srednjem Banatu. Za orlove krstaše u Banatu se predpostavlja da su došli iz Mađarske gde se sprovodi ozbiljnija zaštita u saradnji sa Slovačkom i gde je došlo do povećanja populacije. Tako da je nekoliko stabala bele topole u rejonu gde su viđeni orlovi krstaši stavljeno pod zaštitu.
Orao krstaš se smatra jednom od deset najzanimljivijih ptičijih vrsta koje bi bile zanimljive avi turistima. Inače je posmatranje ptica veoma popularan hobi, i svakim danom se povećava broj aktivnih članova.
Gnežđenje orla krstaša (Aquila heliaca)
Orao krstaš (Aquila heliaca) je jedna od najugroženijih ptica grabljivica u Evropi i simbol zaštite prirode u mnogim zemljama, uključujući i Srbiju. Nekada je bio šire rasprostranjen, ali su mu brojnost i areal znatno opali zbog gubitka staništa, trovanja i uznemiravanja tokom gnežđenja. Danas u Srbiji gnezdi svega nekoliko parova, uglavnom u vojvođanskim ravnicama.
Zanimljiv YouTube kanal - https://www.youtube.com/@zanimljivsajt?sub_confirmation=1 . Volim prirodu i sve što ona pruža – ako i vas to zanima, pogledajte moj kanal i pronađi dosta zanimljivosti.
Sezona gnežđenja počinje u rano proleće. Parovi se formiraju u februaru ili martu, često ostajući verni istom partneru i teritoriji godinama. Gnezdo se gradi na visokim drvećima, najčešće hrastovima ili topolama, u mirnim i teško pristupačnim delovima ravničarskih šuma ili u blizini vlažnih livada. Gnezdo je veliko i masivno, sastavljeno od grana, a obloženo travom i krznom plena.
Ženka obično polaže 1 do 3 jaja, a inkubacija traje oko 43 do 45 dana. Za vreme ležanja, mužjak obezbeđuje hranu i čuva teritoriju. Mladunci ostaju u gnezdu oko 65 do 75 dana, a nakon izletanja ostaju još nekoliko nedelja u blizini gnezda, učeći da love i postepeno postajući samostalni.
Uspešno gnežđenje orla krstaša zavisi od očuvanog staništa, dostupnosti plena i odsustva uznemiravanja. Zato su njegovi gnezdeći lokaliteti pod posebnom zaštitom i nadzorom ornitologa i čuvara prirode.
Rod orlova Aquila ima ukupno 14 vrsta i svi su tamnije boje, a prilikom leta teško ih je iz daljine razaznati o kojoj je vrsti reč. Kod nas se često može pomešati sa surim orlom, ali treba znati da je orao krstaš nešto manji.
